Endodoncja w Gdyni - leczenie kanałowe pod mikroskopem

Endodoncja, potocznie nazywana leczeniem kanałowym, to dziedzina stomatologii zajmująca się ratowaniem zębów przed ekstrakcją. Procedura polega na usunięciu zainfekowanej lub martwej miazgi, oczyszczeniu i dezynfekcji systemu kanałów korzeniowych oraz ich szczelnym wypełnieniu. Celem jest wyeliminowanie źródła infekcji i zachowanie naturalnego zęba w jamie ustnej.

Alternatywą dla leczenia kanałowego jest zwykle wyłącznie usunięcie zęba. Stomatologia zachowawcza dąży do utrzymania własnego uzębienia, bo własny korzeń utrzymuje kość i nie wymusza późniejszej odbudowy luki. Usunięcie chorej miazgi i oczyszczenie kanałów pozwala uniknąć braku w łuku zębowym oraz jego konsekwencji.

W rozmowach zlewają się przy tym dwa różne pojęcia. Leczenie kanałowe kończy się szczelnym wypełnieniem korzenia, a odbudowa korony jest osobnym etapem i osobną pozycją w kosztorysie.

Endodoncja mikroskopowa opiera się na pracy w powiększeniu mikroskopu zabiegowego. Kilkudziesięciokrotne powiększenie pola zabiegowego pozwala dostrzec detale anatomiczne niewidoczne gołym okiem, a od nich zależy, czy uda się oczyścić cały system kanałowy.

Do pracy służy mikroskop ZEISS Extaro 300 z torami wizyjnymi oraz filtrem uwidaczniającym próchnicę i stare, nieszczelne wypełnienia. Powiększenie przekłada się na trzy konkretne rzeczy.

• Zlokalizowanie wszystkich kanałów korzeniowych, także tych wąskich i o nietypowym przebiegu.

• Dokładne oczyszczenie całego, często rozgałęzionego systemu kanałowego z zainfekowanej tkanki.

• Możliwość przeprowadzenia procedur trudnych, takich jak usuwanie złamanych narzędzi czy zamykanie perforacji.

Kanał pominięty pozostaje siedliskiem bakterii, więc jego odnalezienie decyduje o wyniku całego leczenia. To właśnie z tego powodu mikroskop nie jest u nas dodatkiem wybieranym do trudnych przypadków, lecz standardem każdej procedury endodontycznej.

Wskazaniem jest nieodwracalne zapalenie miazgi albo jej martwica. Miazga jest żywą tkanką wewnątrz zęba, a jej uszkodzenie zwykle powoduje silny ból. Problem bywa jednak bezobjawowy i wychodzi przypadkiem na zdjęciu rentgenowskim podczas kontroli.

Zlekceważenie nawet łagodnych objawów prowadzi do rozprzestrzenienia się infekcji na tkanki wokół korzenia, a w skrajnych sytuacjach do powikłań wykraczających poza jamę ustną. Szybka diagnoza decyduje o tym, czy ząb da się jeszcze uratować.

Praca w powiększeniu ogranicza ryzyko powikłań i konieczność powtarzania zabiegu w przyszłości. Poniżej cztery różnice odczuwalne z perspektywy pacjenta.

• Precyzja pozwalająca odnaleźć i opracować wszystkie kanały, także dodatkowe i nietypowe.

• Możliwość ratowania zębów w przypadkach, które bez powiększenia kwalifikowano do usunięcia.

• Krótszy czas pracy przy dobrej widoczności, bo lekarz nie szuka ujść kanałów po omacku.

• Kontrola szczelności wypełnienia i stanu ścian komory na każdym etapie zabiegu.

Ząb po leczeniu kanałowym staje się bardziej kruchy i podatny na złamania. Traci żywą, unaczynioną miazgę, co wpływa na jego nawodnienie i elastyczność, a przy okazji sporą część tkanek od środka.

Szczelna odbudowa chroni go przed ponownym wniknięciem bakterii z jamy ustnej i przed pęknięciem podczas gryzienia. W odcinku przednim siły żucia są mniejsze, więc często wystarcza tam odbudowa bezpośrednia. Trzonowce i przedtrzonowce wymagają mocniejszego zabezpieczenia, ponieważ to one pękają najczęściej.

Ważne: brak szczelnej i wytrzymałej odbudowy jest najczęstszą przyczyną niepowodzeń po prawidłowo przeprowadzonym leczeniu kanałowym. Złamanie zęba na tym etapie zwykle przekreśla możliwość jego uratowania.

Priorytetem pozostaje ratowanie naturalnego zęba, o ile jego stan i rokowanie na to pozwalają. Własny korzeń utrzymuje kość w miejscu, w którym po ekstrakcji rozpoczyna się zanik, a w krótszej perspektywie jest to również rozwiązanie tańsze.

Rachunek jest wymierny. Leczenie zęba wielokanałowego z odbudową na wkładzie z włókna szklanego to 3000 zł. Ekstrakcja prosta za 650 zł, wszczepienie implantu od 3400 zł i korona na implancie za 4500 zł dają razem ponad 8500 zł.

Wszczep pozostaje rozwiązaniem właściwym wtedy, gdy zęba nie da się uratować albo rokowanie jest bardzo niepewne. Decyzję podejmuje lekarz wspólnie z pacjentem, po diagnostyce i po przedstawieniu wad oraz zalet obu opcji.

Bez ostrego stanu zapalnego leczenie pierwotne zamyka się zwykle w jednej, dłuższej wizycie. Więcej spotkań wymagają zęby z wysiękiem, w których zakłada się opatrunek z lekiem odkażającym, oraz leczenie powtórne.

Tak, choć przy ostrym stanie zapalnym uzyskanie pełnego znieczulenia bywa trudniejsze i wymaga innej techniki podania. Lekarz sprawdza jego skuteczność przed otwarciem komory zęba.

Może, zwłaszcza w odcinku przednim i po latach od zabiegu. Kolor koryguje się wtedy odbudową protetyczną, na przykład licówką albo koroną.

Przy dobrze wykonanym leczeniu i szczelnej odbudowie ząb służy wiele lat, u części pacjentów do końca życia. Decydują trzy rzeczy: precyzja zabiegu, jakość odbudowy oraz higiena.

W grę wchodzi wtedy leczenie powtórne, a przy zmianach okołowierzchołkowych resekcja wierzchołka korzenia. Usunięcie zęba jest ostatecznością, po której planuje się odbudowę braku.